• Կետադրիր տրված նախադասությունները:

• -Պատճառը` մի գաղտնիք է, որ երևան հանել չեմ կարող,-պատասխանեց նա:
• Մի կողմում ընկած էր ավտոմատը, մյուսում` խառնիխուռն թափված` զանազան իրեր, որոնց մի մասն արդեն ցրիվ էր տվել հատակով մեկ։
• -Երանի՜ քո աչքերին, թագո՛ւհի, որ տեսել ես այդ հանդեսը,-մրմնջաց Սեդան:
• Այնքան մեղմանուշ, այնքան դյութիչ էր մեղեդին, որ Ջուլիետան կարծում էր` իր սրտի լարերի վրա էր նվագում:
• Լրացրու բաց թողած տառերը (նաև կրկնակ)։

ա) Ազնվամորին (մոռ) վարդազգիների ընտանիքին պատկանող 1-1,5 մ բարձրությամբ թուփ է կամ կիսաթուփ։ Տերևները բարդ են՝ եռամասնյա, վերևից գրեթե մերկ ու կանաչ, ներքևից՝ թաղիքանման ու սպիտակավուն։ Ծաղկաբույլը ողկույզ է, ծաղկաթերթիկները սպիտակ են, պտուղը բազմակորիզավոր է։ Բույսը ծաղկում է հունիս-հուլիս, պտղակալում՝ հուլիս- օգոստոս ամիսներին։ Ձմեռելուց հետո բերք է տալիս միայն երկրորդ տարում ու չորանում երրորդ տարում։ Դեռևս հին հույներն ու հռոմեացիներն անտառից հավաքած ազնվամորու պտուղներն օգտագործել են ոչ միայն ուտելու, այլև բժշկական նպատակներով։

բ) Հայրենական ժողովրդական բժշկության մեջ ազնվամորու պտուղների թուրմը լայնորեն կիրառվում է գրիպի, մի շարք ցրտառական հիվանդությունների ժամանակ։ Պտուղները լայն կիրառում ունեն նաև լնդախտի, սակավարյունության, ստամոքսային ցավերի ժամանակ։ Օգտագործվում են նաև մարսողությունը լավացնելու և ալկոհոլային հարբածությունից սթափեցնելու նպատակներով։ Հայկական ժողովրդական բժշկության մեջ ազնվամորու պտուղները լայն կիրառում են ունեցել տենդային հիվանդությունների, իսկ ծաղիկների թուրմը՝ օձի կծածի դեպքերում։

3.Восстановите текст.

Я хочу рассказать вам о моего друга Павела (мой друг Павел). Я познакомился с ним в
этом году в университете (университет). Мы учимся с ним в одном группе (одна группа). Павел живет в
Волгораде (Волгоград) недавно. Он родился и вырос деревне (деревня), которая находится в
Волгограндском областье (Волгоградская область) берегу Волги (берег Волги). В этом деревне (эта деревня) сейчас живут родители Павла. Там же он окончил школу.
Сейчас Павел живет Волгараде (Волгоград) и учится в архитектурностроительным университете (архитектурностроительный университет). Он живет в общежитием (общежитие), которое находится улице Циолковскова (улица Циолковского). Павел, как и я, любит спорт. Он часто бывает спортивным зале (спортивный зал). Прошлым неделе (прошлая неделя) мы с ним встретились тренировке (тренировка), а потом мы вместе пошли в общежитие. Мы часто встречаемся с Павлом. Иногда мы вместе обедаем столове
(столовая), иногда вместе занимаемся библиотеке (библиотека), иногда вместе бываем
кафе (кафе) или ночном клубе (ночной клуб). Мне нравится дружить с Павлом.

4. Восстановите предложения, используя глаголы учить, изучать,
учиться, заниматься в нужной форме.

3. Когда я учусь в школе, я изучаю не только арабский язык, но и английский.
4. Мой друг будет учиться в техническом университете, а я учусь в
   строительном.
5. Я всегда изучаю в комнате, а мой друг любит изучать в нашей библиотеке,
   потому что там тихо.
   23
6. Я хочу хорошо говорить по-русски, поэтому я каждый день изучаю новые слова,
   грамматику, тексты.
7. Мой друг будет выступать на концерте. Сейчас он думает новую песню.

Когда ты делаеш доброе дело, это для начало приятно для самого себя. Если ты хочеш чтобы стабой были доброы ты сам должен быть добрым. Если ты видеш, что кого нибудь нужна помощь, помоги ему, твари добрые дела, чтобы потом это добро обратилось к тебе. Доброта это самое важное чувство в мире. Будьте добрым, хорошим, трудолюбивим. Если в мире все будут такими всё будет просто чудесно. Делайте жизнь легким. У всех есть добрая душа просто некоторые не хотят открыть её.

2․ Պետական կառավարման համակարգը

1․ Տրդատ 3-րդը ե՞րբ դարձավ Հայոց թագավոր, և ինչո՞ւ բանտարկեց Գրիգոր Պարթևին։

Տրդատ 3-ը թագավոր է դարձել 287 թվականին։ Նա Գրիգոր Պարթևին բանտարկել է, քանի որ Անահիտ աստվածուհուն նվիրած տաճարին զոհեր մատուցելուց Գրիգորը արարողությանը չի մասնակցել։

2․ Ներկայացրե՛ք Մծբինի խաղաղության պայմանագիրը։

298 թ․ Մծբինում կնքվում է հռոմեապարսկական 40-ամյա խաղաղության պայմանագիրը։ Մեծ Հայքի թագավորությունը վերականգնում է իր ամբողջականությունը։

3․ Հայկական արքունիքը ի՞նչ գործակալություններից էր կազմված։

Հազարապետություն, սպարապետություն, թագադիր ասպետություն, արքունի թիկնապահությունը։

4․ Ի՞նչ գործառույթներ ունեին այդ գործակալությունները։

Հազարապետությունը կառավարում էր երկրի տնտեսական կյանքը և պետական շինարարությունը։ Ռազմական ոլորտը տնօրինում էր սպարապետություն գործակալությունը։

1. Ի՞նչ կարևոր դաս քաղեցիր ստեղծագործությունից:

Ես հասկացա, որ պետք է միմյանց հանդեպ հարգանքով վարվել, և հասկանալ սխալը ու այն, որ մարդ քեզ քո արածի համար շնորհակալություն է ասում։

1. Դու ի՞նչ վերնագիր կընտրեիր ստեղծագործության համար:

<<Բարի հիվանդը լավ է վատ առողջից>>

1. Ի՞նչ բնութագրական հատկանիշներ ունեն ջրավաճառն ու կուժը:

Չթողել լավ, բայց փչացած իրը, քանի որ դա ծառայել է քեզ։

Ներողություն խնդրել չգործած վատ արարքի համար։

1. Մգեցված բառերը կազմության առումով ի՞նչ ընդհանրություն ունեն: Նմանատիպ մի քանի բառ էլ դու փորձիր գտնել:

Ջրավաճառ, մետաղադրամ, լուսաբաց-բոլոր բառերն էլ հոդակապով բարդ բառեր ե

1. Ինչպե՞ս են բույսերն իրականացնում խարամների հեռացումը:

Բույսերը ունեն տերևների վրա անցքեր, մազիկներ, որոնցով  իրականացնում են խարամների հեռացումը։
2. Որո՞նք են միջատների արտազատության օրգանները:

Միջատների արտազատությունը ապահովում են երկար խողովականման օրգանները` մալպիգյան անոթները:
3. Ո՞րն է կոչվում արգասիք:

Բոլոր կենդանի օրգանիզմներում սննդի քայքայման և բջջային շնչառության արդյունքում առաջանում են անպիտան մնացորդներ կամ արգասիքներ:
4. Որտե՞ղ են կուտակվում վնասակար նյութերը բույսերի և կենդանիների օրգանիզմներում:

Ընթերցում ենք Խորխե Բուկայի «Երկնքի դարպասների մոտ» պատմվածքը, քննարկում:

Երկնքի դարպասների մոտ մի անգամ հավաքվեցին մի քանի հարյուր հոգի, տղամարդ և կին, ովքեր այդ օրն էին մահացել: Սուրբ Պետրոսը` դրախտի դարպասների ապագա պահապանը, կարգավորում էր շարժումը:
— «Շեֆի» հանձնարարականով` բոլորդ կբաժանվեք երեք խմբի՝ կախված տասը պատվիրանները պահելուց: Առաջին խմբում կլինեն նրանք, ովքեր խախտել են բոլոր տասը պատվիրաններից յուրաքանչյուրը՝ գոնե մեկ անգամ: Երկրորդ խմբում նրանք, ովքեր գոնե մեկ անգամ խախտել են տասը պատվիրաններից որևէ մեկը: Երրորդ խումբը, որը մեր կարծիքով ամենամեծաքանակը կլինի, կկազմեն նրանք, ովքեր իրենց կյանքի ընթացքում երբևէ որևէ պատվիրան չեն խախտել: Այսպես,- շարունակեց սուրբ Պետրոսը,- բոլոր տասը պատվիրանները խախտողները թող աջ կողմում կանգնեն:
Հոգիների կեսից ավելին հայտնվեցին աջ կողմում:
— Հիմա,-բացականչեց նա,- մնացածներից նրանք, ովքեր գոնե մեկ պատվիրան խախտել են, թող ձախ կողմում կանգնեն:
Մնացած բոլորը անցան ձախ կողմը: Համարյա բոլորը… Իրականում բոլորը, բացի մեկից: Ինչ-որ մի լավ մարդու հոգի կենտրոնում միայնակ կանգնած մնաց: Իր ամբողջ կյանքի ընթացքում նա գնացել էր բարի ցանկությունների, բարի մտքերի և գործերի ճանապարհով: Սուրբ Պետրոսը զարմացավ: Միայն մի հոգի մնաց լավագույնների խմբում: Նա անմիջապես Աստծուն կանչեց, որպեսզի տեղյակ պահի պատահածի մասին:
— Տես, թե ինչ է ստացվում: Եթե շարժվենք նախնական ծրագրին համապատասխան, ապա իր բարեպաշտության դիմաց հատուցում ստանալու փոխարեն, այս խեղճը պետք է տանջվի մենակությունից: Կարծում եմ՝ ինչ-որ բան պետք է ձեռնարկել:
Աստված կանգնեց մեղավորների խմբի առաջ և ասաց.
— Նրանք, ովքեր հիմա կապաշխարեն, կներվեն, և նրանց մեղքերը կմոռացվեն: Ապաշխարողները կարող են միանալ կենտրոնում գտնվող մաքուրներին և անարատներին: Կամաց-կամաց բոլորը սկսեցին տեղաշարժվել կենտրոն:
— Կանգնե՛ք: Անօրինականություն է: Դավաճանություն է: — Ճչոց լսվեց:
Սրբի ձայնն էր:
— Այդպես չի լինի: Եթե ինձ նախօրոք զգուշացնեիք, որ մեղքերը ներվելու են, կյանքս դատարկ տեղը չէի ծախսի…

• Գրի՛ր մգեցված բառերի բացատրությունները

հանձնարարական-հանձնարարություն պարունակող, հանձնարարության հետ կապված

պատվիրաններ-Աստծո տված պարտականությունները մարդուն

բարեպաշտություն-մեծարանք, ծառայություն, հարգանք, պատկառանք

հատուցում-այն, ինչ որ հատուցվել է, հատուցման միշոցը

ձեռնարկել–որևէ բանի իրականացման ձեռնամուխ լինել, մի գործ սկսել

կապաշխարեն-գործած հանցանքի, մեղքի համար զղջալ

անարատներին-բարոյապես անբասիր՝ մաքուր

• Բլոգում գրի՛ր մտքերդ պատմվածքի մասին:

• Համացանցից օգտվելով` գրի՛ր, թե ինչ է տերմինը (եզրույթը), և ինչի համար է այն:

Տերմինը բառ կամ բառակապակցություն է, որ արտահայտում է գիտության, տեխնիկայի, մշակույթի, հասարակական կյանքի որևէ բնագավառի մեկ հասկացություն։

• Ընտանիքիդ անդամներից որևէ մեկից հարցրո՛ւ իր մասնագիտության հետ կապված տերմինների մասին և գրավոր ներկայացրո՛ւ դրանք (առնվազն 7-10 տերմին):

Իմ ծնողը աշխատում է բանկում

Հաշվեհամար, ավանդ, վարկ, տոկոսադրույք, միջազգային փոխանցում, դեբետային քարտ, վարկային գիծ։

Ես կարծում եմ, որ հնարավոր չի կյանքի ընթացքում չխախտել բոլոր 10 պատվիրաններից որև մեկը։ Այդ մարդը, ով միակն էր, որ ոչ մի պատվիրան ամբողջ կյանքի ընթացքում չի խախտել, իմ կարծիքով նա նույնպես մաքուր չէ։ Եթե նա իմանար, որ պատվիրանները խախտելուց հետո նրան շատ հեշտ կներեն մի գուցե նա այդքան մաքուր չլիներ։ Այսինք նա ուզել է խախտել, բայց վախից ետ է կանգնել իր ցանություններից։ Իսկ եթե մարդը գործեր մի մեղք ու զղճար, որ այդպիսի բան է արել և ինչ որ ձևով ցույց տար դա Աստծուն այդ ժամանակ մարդ ավելի մաքուր կհամարվեր քան այս պատմվածքի հերոսը։

2.Восстановите предложения, используя данные слова.

1. Мы много занимаемся не только русским языком, но и всеми другими предметом (все другие
   предметы).
2. Наташа угостила нас не только тортом, но и вкусным пирожком (вкусные пирожки).
3. Мой друг увлекается не только теннисом, но и другими видоми спорта (другие виды
   спорта).
4. М.В. Ломоносов занимался не только химией, но и многими другими науках (многие другие
   науки).
5. Русский царь Пётр I интересовался не только кораблестроением, но и
   техническим наукам (технические науки).
6. Эти города являются не только индустриальными, но и культурными центроми.
   (культурные центры).
7. Международные конференции организуются не только нашим
   университетом, но и другим высшимучебным завиданиям (другие высшие учебные заведения).
8. Друг пришёл ко мне не только за домашним заданием, но и за новым учебником
   (новые учебники).

1. Սննդառության ի՞նչ եղանակներ են ձեզ հայտնի:

Հողային և արեգակնային։

1. Ինչպե՞ս են սնվում բույսերը:

Բույսերը սնվում են արմատների միջոցով։

1. Որո՞նք են ավտոտրոֆ և հետերոտրոֆ օրգանիզմները:

Արեգակի լույսի էներգիայի հաշվին անօրգանական նյութերից՝ ջրից և ածխաթթու գազից, սինթեզվում են օրգանական նյութեր, և անջատվում են թթվածին: Այս երևույթն անվանում են լուսասինթեզ, իսկ այս եղանակով սնվող օրգանիզմներին՝ ավտոտրոֆ:

Կենդանիները, սնկերը և բակտերիաների մեծ մասը չեն կարող ինքնուրույն սինթեզել օրգանական նյութեր. նրանք սնվում են այլ օրգանիզմներում կուտակված պատրաստի օրգանական նյութերով:

1. Ո՞ր բույսերն են սնվում կենդանիներով և ինչու՞:

Ցողիկը, վեներայի մաշիկը, ճանջասպանը, որոնք միջատներ են ուտում նրանց մեջ օգտագործվող նյութերով սնվելու համար։