Երկրաչափություն պարապմունք 6

1․ Գրել եռանկյան միջին գծի սահմանումը։

Եռանկյան երկու կողմերի միջնակետերը միացնող հատվածը կոչվում է այդ եռանկյան միջին գիծ:

2․ Գրել միջին գծի հատկությունը։

Եռանկյան միջին գիծը զուգահեռ է եռանկյան կողմերից մեկին և հավասար է այդ կողմի կեսին:

3․ RS -ը  ABC եռանկյան միջին գիծն է՝ R∈AB, S∈AC։ Ընտրել  ճիշտ տարբերակը:

ա) RS∥BC բ) RS⊥AB գ) երկուսն էլ ճիշտ ե

4․ LMN եռանկյան մեջ GH-ը միջին գիծ է՝  G∈LM, H∈LN: Միջին գծի  վերաբերյալ, ո՞ր պնդումն է ճիշտ: Ընտրել  ճիշտ պատասխանը:

ա) GH=2MN բ) GH=MN/2 գ) երկուսն էլ ճիշտ են

5. BA և FE հատվածների հարաբերությունը հավասար է XY և ML հատվածների հարաբերությանը: BA= 2 դմ, FE= 8 դմ և ML=72 դմ: Հաշվել  XY հատվածի երկարությունը:

8:2=4
72:4=18դմ

XY=18դմ

6․ ABC եռանկյան AC կողմի երկարությունը 26 սմ է: Հաշվել EF միջին գծի երկարությունը:

2.jpg

26:2=13

EF=13

7․ Հաշվել AB կողմի երկարությունը, եթե ABC եռանկյան մեջ BC=CD և AE=ED, իսկ CE=8 սմ է։

22.jpg

8×2=16

AB=16

8․ Քառակուսու անկյունագծի երկարությունը 20 սմ է: Հաշվել այն քառակուսու պարագիծը, որի գագաթները գտնվում են տրված քառակուսու միջնակետերում:

20:2=10
10×4=40

9․ Տրված է CD=7 մմ հատվածը և հատվածների հարաբերությունը՝ CD/LK=10/6։ Հաշվել LK հատվածի երկարությունը:

7×6=42
42:10=4,2

10․ Եռանկյան կողմերը հավասար են 8 սմ, 10 սմ, 12 սմ: Գտնել այն եռանկյան պարագիծը, որի կողմերը տրված եռանկյան միջին գծեր են: GEOGEBRA ծրագրով գծել գծագիրը։

12:2=6
FE=6
ED=6
8:2=4
DF=4

11․  Ուռուցիկ քառանկյան անկյունագծերը հավասար են 14 մ և 20 մ: Գտնել այն քառանկյան կողմերը, որի գագաթները տրված քառանկյան կողմերի միջնակետերն են: GEOGEBRA ծրագրով գծել գծագիրը։

14:2=7
20:2=10

Անցորդը: Ռեյ Բրեդբերի

  1. Կարդալ պատմվածքը:
  2. Դուրս գրել անհասկանալի բառերը և բառարանի օգնությամբ բացատրել:
  3. Դուր եկա՞վ պատմվածքը: Հիմնավորեք:

Ինձ դուր եկավ պատմվածքը, քանի որ այն կարծես ուրիշ աշխարհի, անիրականի մասին էր։

Նոյեմբերյան երեկոների ադամամութին քաղաքը լցնող խաղաղության, անդորրի մեջ մտնել, քայլել բետոնե անհարթ մայթերով և տրորել սալերի արանքներից ծլած խոտը, ձեռքերը գրպանները դրած քայլել լռությա ն միջով. ահա թե աշխարհում ինչն էր ամենից ավելի սիրում Լեոնհարդ Միդը։ Սիրում էր կանգնել խաչմերուկում, նայել լուսնի լույսով ողողված փողոցներին, մտորելով, թե ուր գնա։ Մի բան, որ եթե ճիշտը խոստովանենք, այնքան էլ էական չէր։ Նա մենակ, կամ գրեթե մենակ էր 2052 թվականի այդ աշխարհում։ Եվ, վերջապես, որոշելով, թե որ ուղղությամբ է գնալու, նա քայլում էր․ ու սառած օդը, սիգարի ծխի նման քուլա-քուլա տարածվում էր նրա շրթունքներից։

Երբեմն շատ հեռուներն էր գնում նա և տուն էր վերադառնում միայն կեսգիշերին։ Զննում էր տներն ու քոթեջները, և թվում էր նրան, թե քայլում է գերեզմանատան միջով, իսկ պատուհաններից նշմարվող լույսի թույլ շողերը նման էին լուսատտիկների կայծկլտող կրակներին։ Երբեմն գորշ, խաբուսիկ ստվերներն էին հայտնվում սենյակների ներսի պատերին, եթե միայն վարագույրները դեռ չէին քաշված, և կամ անորոշ շրշյուններ էին լսվում տների բաց պատուհաններից, տներ, որոնք նման էին շիրմաքարերի։

Լեոնհարդ Միգը կանգ առավ, բարձրացրեց գլուխը, ականջ դրեց, նայեց շուրջը և շարունակեց ճանապարհը չեչոտ սալերի վրայով։ Երեկոները զբոսանքի դուրս գալիս, վաղուց ի վեր, նա ողջամտորեն հագնում էր սպորտային մաշիկներ, հակառակ դեպքում նրան կհետապնդեր շների հաչոցը, կվառվեին լույսերը, պատուհաններում մարդկանց գլուխներ կհայտնվեին, և ամբողջ փողոցը զարմացած կնայեր նոյեմբերյան երեկոյի խավարում թաղված նրա միայնակ կերպարանքին։

Այդ երեկո նա քայլեց դեպի արևմուտք, դեպի անտեսանելի ծովը։ Սառը օդը, որ կարծես սառցե բյուրեղիկներով էր հագեցված, կսկծացնում էր նրա քիթն ու թոքերն էր ծակոտում եղևնու ասեղներով: Նա հաճույքով էր լսում թափվող տերևների թույլ շրշյունը իր փափուկ ներբանների տակ և հանդարտ ու անշտապ ինչ-որ բան էր սուլում մեղմորեն: Երբեմն կռանում մի տերև էր վերցնում, հազվադեպ հանդիպող լապտերների լույսի տակ զննում էր տերևի ջիղերը և շնչում նրա դառը բույրը:

— Հե՜յ, դո՛ւք,— նա ցածրաձայն դիմեց տներին։— Ի՞նչ են հաղորդում չորրորդ ալիքով։ Իսկ յոթերորդո՞վ։ Իններորդո՞վ։ Դեպի ո՞ւր է սլանում կավբոյը։ Իսկ բլրակի վրա արդեն հայտնվե՞լ է նրան օգնության հասնող հեծելազորը։

Երկար ու դատարկ փողոցը լուռ էր։ Միայն նրա ստվերն էր սահում այդ փողոցով, ինչպես դաշտերի վրայով սահում է բազեի ստվերը։ Եթե մարդ աչքերը փակի և քարանա տեղում, ապա ինքն իրեն կարող է պատկերացնել Արիզոնայի ձմեռային հողմակարոտ անապատում, որտեղ հազար մղոն շառավղով ոչ մի տնակ չկա։ Իսկ այս փողոցները չորացած գետերի հուներ են։

— Իսկ հիմա՞,— հարցրեց նա տներին և նայեց ձեռքի ժամացույցին։— Արդեն ութն անց կե՞ս է։ Մի դյուժին սպանությունների ժամանա՞կը։ Վիկտորինա՞։ Ռևյո՞ւ։ Ծաղրածուի անկումը բեմի՞ց։

Սա ի՞նչ բան էր։ Ծիծաղ լսվեց լուսնի տակ ճերմակին տվող տնից։ Նա կանգ առավ, բայց այլևս ոչինչ չէր լսվում. շարունակեց քայլել. ոտքը դիպավ ճեղքված սալին, և նա հազիվ պահեց հավասարակշռությունը։ Բետոնի մեջ առաջացած ճեղքից աճել էին խոտ ու ծաղիկների ցողուններ։ Տասը տարի շարունակ նա օր ու գիշեր քայլել էր այստեղ, անցել էր հազարավոր մղոններ և ոչ ոքի չէր հանդիպել, ոչ մի մարդու չէր հանդիպել այդ ընթացքում։ Նա մոտեցավ տերևներով ծածկված խաչմերուկին, որտեղ խաչվում էին քաղաքով անցնող երկու հիմնական մայրուղիները։ Ցերեկն այստեղ աշխատում էին գազային կայանները։ Աղմկում էր մեքենաների հազարանոց ծովը։ Խշշացող այդ հսկայական միջատները սողում էին աղբաբզեզների պես։ Դուրս մղվող գազերի թույլ հոտ արձակելով, նրանք շտապում էին դեպի իրենց տները։ Բայց գիշերով այս մայրուղիներն էլ էին նման ցամաքած գետերի․ քարե հուն և շողացող լուսին։

Նա թեքվեց դեպի իր տունը տանող նրբանցքը։ Մինչև տուն հասնելը մնացել էր մի թաղամաս, երբ հանկարծ անկյունից դուրս պրծած միայնակ մեքենան գրկեց նրան իր լապտերների լույսով։ Նա կանգ առավ և, գիշերային թիթեռի պես լույսով հմայված, քայլեց մեքենայի կողմը։

Մետաղյա ձայնը հրամայեց.

— Կա՛նգ առեք, կա՛նգ առեք։ Տեղից չշարժվե՛ք։

Նա քարացավ։

— Ձեռքերդ վե՛ր։

— Բայց…— ասաց նա։

— Ձեռքերդ վե՛ր։ Հակառակ դեպքում՝ կկրակենք։

Իհարկե, դա ոստիկանությունն էր, բայց ի՞նչ հազվագյուտ, գրեթե անհավանական երևույթ է սա։ Մոտ երեք միլիոնանոց ազգաբնակչություն ունեցող քաղաքում մնացել է միայն մեկ ոստիկանական մեքենա։ Դեռ անցյալ տարի, ընտրությունների ժամանակ ոստիկանական մեքենաները երեքից կրճատեցին մինչև մեկը։ Հանցագործությունները գնալով ավելի էին նվազում, և մնացել էր այս միակ մեքենան, որը սլանում էր քաղաքի փողոցներով։

— Ձեր անո՞ւնը,— հարցրեց ոստիկանական մեքենան մետաղե շշուկով։ Պայծառ, աչք ծակող լույսի տակ նա չէր կարողանում տեսնել այնտեղ նստածներին։

— Լեոնհարդ Միդ,— պատասխանեց նա։

— Բա՛րձր։

— Լեոնհարդ Միդ։

— Զբաղմո՞ւնքը։

— Կարծում եմ, որ ինձ կարելի է գրող կոչել։

— Դա զբաղմունք չէ,— ասաց ոստիկանական մեքենան, կարծես ինքն իր հետ խոսելիս լիներ։ Լույսը նրան գամել էր տեղում, և նա կանգնած էր անշարժ, գնդասեղով ամրացրաձ թիթեռնիկի պես։

— Ճիշտ է,— ասաց Լեոնհարդ Միդը։ Տարիներ շարունակ նա չէր գրում այլևս։ Ամսագրերն ու գրքերը վաղուց արդեն չէին վաճառվում։ «Հիմա ամեն բան տեղի է ունենում երեկոները, շիրմաքարերի նմանվող տներում,— մտածում էր նա։— Այդ շիրմաքարերը ներսից աղոտ կերպով լուսավորված են հեռուստացույցների լույսով, այնտեղ մարդիկ են նստած, որոնք մեռելների են նման. մոխրագույն կամ բազմերանգ լույսերի ճառագայթները շոյում են նրանց դեմքերը, բայց երբեք չեն հուզում նրանց»։

— Դա զբաղմունք չէ,— կրկնեց շրշացող գրամոֆոնային ձայնը։— Այստեղ ի՞նչ եք անում։

— Ջբոսնում եմ,— ասաց Լեոնհարդ Միդը։

— Զբոսնո՞ւմ եք։

— Այո՛, զբոսնում եմ,— ասաց նա անկաշկանդ, բայց դեմքը սարսռաց։

— Զբոսնո՞ւմ եք, ուղղակի զբոսնո՞ւմ եք, զբոսնո՞ւմ եք։

— Այո, սը՚ր։

— Որտե՞ղ եք զբոսնում։ Ինչո՞ւ եք զբոսնում։

— Որպեսզի մաքուր օդ շնչեմ, որպեսզի տեսնեմ…

— Ձեր հասցե՞ն…

— Սուրբ Ջեյմսի հարավային փողոց, տասնմեկ։

— Մի՞թե ձեր տանը օդ չկա։ Դուք օդափոխման հարմարանք ունե՞ք։

— Այո՛։

— Իսկ ձեր տանը հեռուստացույցային էկրան կա՞։

— Չկա՛։

— Չկա՞,— լսվեց թույլ մի ճռռոց, որը հնչեց որպես ինքնամեղադրանք։

— Նստե՛ք մեքենա։

Նա սեղմեց դռան բռնակը և նայեց մեքենայի ներսը։ Դա մի փոքրիկ խուց էր։ Մի փոքրիկ, մութ բանտախցիկ՝ վանդակավոր պատուհանով։ Պողպատահամ էր գալիս և կար ախտահանման հոտ։

Անառողջ մաքրության և մետաղի հոտն էր դա։ Այնտեղ ոչ մի փափուկ բան չկար։

— Եթե դուք կին ունենայիք, որը կարողանար հաստատել ձեր ալիբին,— ասաց մետաղյա ձայնը։— Բայց…

— Դուք ինձ ո՞ւր եք տանելու։

Մեքենան երկմտեց, նրա էլեկտրական աչքերը կարծես յուրովի կարդում էին ինֆորմացիան։— Հետադիմական տենդենցների հետազոտման հոգեբուժական կենտրոն։

Նա ներս մտավ։ Դուռը փակվեց մեղմ շրխկոցով։ Աղոտ լապտերներով լուսավորելով ճանապարհը, մեքենան սահեց գիշերային փողոցներով։

Քիչ հետո նրանք անցան քաղաքում եղած միակ տան առջևով, որի պատուհանները ողողված էին էլեկտրական լույսերով։ Ցուրտ խավարի մեջ ամեն մի պատուհանը դեղին և տաք մի քառակուսի էր։

— Դա իմ տունն է,— ասաց Լեոնհարդ Միդը։

Նրան ոչ ոք չպատասխանեց։

Մեքենան սլացավ դատարկ փողոցներով, այդ ցամաքած գետերի հուներով, իր ետևում թողնելով դատարկ մայթերով դատարկ փողոցները… Եվ այդ նոյեմբերյան ցուրտ գիշերվա մեջ չէր լսվում ոչ մի ձայն, և ոչ մի շարժում նկատելի չէր։

Առաջադրանքներ։

1.Պատկերացրո’ւ, որ հանդիպել ես անցորդին։ Գրի’ր հարցեր, որոնք կուղղես նրան

Արդյո՞ք դուք խուսափում եք մարդկանցից, թե՞ մարդիկ են խուսափում ձեզնից։
Ինչո՞ւ չեք շարունակում գրել։

2.Շարունակի’ր` գրելով, թե ի°նչ եղավ անցորդի հետ հետո։
Երբ մեքենան կանգ առավ, անցորդը անհամբեր դուրս նայեց պատուհանից՝ փորձելով հասկանալ թե որտեղ է։ Նրան հրամայեցին դուրս գալ մեքենայից, և կապելով ձեռքերը մտցրին մի շենք որը կարծես ամբողջովին պատված լիներ վտանգով և սարսափով։ Անցորդին ուղեկցեցին դատավորի սենյակ, որտեղ առկայծում էր վառ էլեկտրական լույս և լսվում էր խլացնող բարձր ձայ։ Դատավորը առանց աչքը թարթելու նայում էր հեռուստացույցին։ Նա անցորդին պարտադրեց գնել հեռուստացույց և այլևս դուրս չգալ տանից։ Անցորդը դուրս եկավ գտավ ամենամոտ հեռուստացույցների խանութը և գնեց փոքրիկ հեռուստացույց։ Տարավ տուն և միացրեց, բայց ինչքան փորձում էր նայել, դրսի մաքուր օդն ու աստղազարդ երկինքը նրան շեղում էին։ Այդպես էլ անցորդը չկարողացավ սովորել հեռուստացույցին։
3.Պատմվածքից դուրս գրի’ր համեմատությունները, փոխաբերությունները։


4.Պատմվածքի գլխավոր հերոսին`

✓բնութագրի՛ր՝ ասելիքդ հաստատելով ստեղծագործությունից դուրս գրված հատվածներով։

Հերոսը աշխարհից կտրված էր, իր իրականությունը ստեղծած և նրա մեջ ապրող։

Երբեմն շատ հեռուներն էր գնում նա և տուն էր վերադառնում միայն կեսգիշերին։ Զննում էր տներն ու քոթեջները, և թվում էր նրան, թե քայլում է գերեզմանատան միջով, իսկ պատուհաններից նշմարվող լույսի թույլ շողերը նման էին լուսատտիկների կայծկլտող կրակներին։ Երբեմն գորշ, խաբուսիկ ստվերներն էին հայտնվում սենյակների ներսի պատերին, եթե միայն վարագույրները դեռ չէին քաշված, և կամ անորոշ շրշյուններ էին լսվում տների բաց պատուհաններից, տներ, որոնք նման էին շիրմաքարերի։

✓մեղադրի՛ր՝ ասելիքդ հաստատելով ստեղծագործությունից դուրս գրված հատվածներով։

Մեղադրոում եմ, միայն նրա համար, որ չի ապստամբել ոստիկաններին։ Բայց նա պետք է հետևեր օրենքին և բոլորի նման դուրս չգար տանից։

— Զբոսնո՞ւմ եք։

— Այո՛, զբոսնում եմ,— ասաց նա անկաշկանդ, բայց դեմքը սարսռաց։

— Զբոսնո՞ւմ եք, ուղղակի զբոսնո՞ւմ եք, զբոսնո՞ւմ եք։

— Այո, սը՚ր։

— Որտե՞ղ եք զբոսնում։ Ինչո՞ւ եք զբոսնում։

— Որպեսզի մաքուր օդ շնչեմ, որպեսզի տեսնեմ…

— Ձեր հասցե՞ն…

— Սուրբ Ջեյմսի հարավային փողոց, տասնմեկ։

— Մի՞թե ձեր տանը օդ չկա։ Դուք օդափոխման հարմարանք ունե՞ք։

— Այո՛։

— Իսկ ձեր տանը հեռուստացույցային էկրան կա՞։

— Չկա՛։

— Չկա՞,— լսվեց թույլ մի ճռռոց, որը հնչեց որպես ինքնամեղադրանք։

✓արդարացրո՛ւ՝ ասելիքդ հաստատելով ստեղծագործությունից դուրս գրված հատվածներով։

Նա չի արել այն ինչ անում են բոլորը, արել է այն ինչ ցանկացել է։

— Իսկ ձեր տանը հեռուստացույցային էկրան կա՞։

— Չկա՛։

Գերմանիա

Դասի հղում։

Այլ հղումներ՝ 1․ 2․ 

  1. Նշել Գերմանիայի աշխարհագրական դիրքի առավելություններն ու թերությունները:
  1. Նշել Գերմանիայի տնտեսության զարգացման նախադրյալները:
  1. Ի՞նչ դեր ունի Գերմանիան ժամանակակից աշխարհում:

Գերմանիան շատ մեծ դեր ունի ժամանակակից աշխարհում։Նրանք կրթական առումով առաջատար երկրներից են։Նրանք արտադրում են այնպիսի մեքենաներ,որոնք օգտագործում են ամբողջ աշխարհում և այնքան լավն են,որ վարում են նախագահների և վարչապետների համար։Նրանք ունեն հզոր թեթև արդյունաբերություն:

  1. Ուրվագծային քարտեզի վրա նշել Գերմանիայի հարևան պետությունները, ափերը ողողող ջրային ավազանները:
  1. Գերմանիան քանի՞ երկրամաս ունի:

Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետությունը բաժանված է 16 վարչատարածքային միավորների՝ երկրամասերի և ընդգրկում է ընդհանուր հաշվով շուրջ 357 386 քառակուսի կիլոմետր տարածք։

  1. Թվարկի՛ր խոշոր գետերը:

  1. Բնակչության մասին ի՞նչ գիտես:

English 30.09.2024

Revision exercises

Fill in the blanks with the past continuous form of the verbs given in brackets.

  1. The children were playing hide and seek in the park. (play)
  2. They were going to the movies. (go)
  3. I was reading the book you gave me on my birthday. (read)
  4. Winnie was stitching her new dress. (stitch)
  5. The dogs were barking all night. (bark)
  6. Ron was cleaning his room when he heard the noise. (clean)
  7. It was getting darker with each passing moment. (get)
  8. The gardener was watering the lawn. (water)
  9. The army were going to Ladakh when the enemy attacked them. (go)
  10. My sister was riding a Royal Enfield yesterday. (ride)
  11. The students were working on their assignments. (work)
  12. That boy was dancing in class. (dance)
  13. The kid was watching television all evening. (watch)
  14. The girl was listening to rock music. (listen)
  15. The birds were flying in the sky. (fly)

Ecercise 2 – Change into the past continuous tense

Read the following sentences and change them into the past continuous tense.

  1. Raj drinks coffee. Raj was drinking coffee
  2. Sweta is singing her favourite song. Sweta was singing her favorite song
  3. Siraj left home. Siraj was leaving home
  4. My friends played on the field. My friends were playing on the field
  5. I will be going to France. I was going to France
  6. The boy cried all night. The boy was crying all night
  7. The cat ran in the streets. The cat was ranning in the streets
  8. I performed at the school function. I was performing at the school function
  9. The parrot talked back. The parrot was talking back.
  10. Tia will visit her granny. Tia was visiting her granny.

Put the verbs into the correct form (past progressive).

  1. When I phoned my friends, they (play) were playing  monopoly.
  2. Yesterday at six I (prepare) was preparing dinner.
  3. The kids (play) were playing in the garden when it suddenly began to rain.
  4. I (practice) was practice the guitar when he came home.
  5. We (not / cycle) weren’t cycling all day.
  6. While Alan (work) was working in his room, his friends (swim) were swimming in the pool.
  7. I tried to tell them the truth but they (not / listen ) weren’t listening .
  8. What (you / do) were you doing yesterday?
  9. Most of the time we (sit) were sitting in the park.
  10. I (listen) was listening to the radio while my sister (watch) was watching TV.
  11. When I arrived, They (play) were playing cards.
  12. We (study) were study English yesterday at 4:00 pm .

Հանրահաշիվ պարապմունք 6

1․ Լուծել հավասարումների համակարգը տեղադրման եղանակով

x=3y-8
4*(3y-8)+5y-2=0
12y-32+5y-2=0
17y=32+2=34
y=34:17=2
x=3*2-8=-2
(-2;2)

y=5x-7
6x-2*(5x-7)-6=0
6x+14-10x-6=0
-4x=-14+6=20
x=-8:(-4)=2
y=5*2-7=3
(2;3)

y=-2x+3
3x+2*(-2x+3)-5=0
3x+6-4x-5=0
-1x=6-5=1
x=-1:1=-1
y=-2*-1+3=5
(-1;5)

x=3y+6
7*(3y+6)-2y+15
21y+42-2y+15
19y=42+15=57
y=57:19=3
x=3*3-6=3
(3;3)

2. Լուծել հավասարումների համակարգը տեղադրման եղանակով

x=-y-1
-y-1+2y-3=0
y=1+3=4
x=-4-1=-5
-5;4

x=-y+1
-y+1-3y+3=0
-4y=-1-3=-4
y=-4:-4=1
x=-1+1=0

y=-3x-3
4x-3x-3+2=0
1x=3-2=1
x=1:1=1
y=-3*1-3=-4

y=-3x-1
x-3x-1+7=0
-4x=1-7=-6
x=-6:(-4)=1,5
y=-3*1,5-1=-5,5

3.. Լուծել հավասարումների համակարգը տեղադրման եղանակով

y=-2x+4
x-2x+4-3=0
-x=4+3=7
y=-2*7+4=-10

y=x+3
3x+x+3-2=0
4x=3-2=1
x=4:1=4
y=4+3=7

x=y+2
4*(y+2)+2y+5=0
4y+8+2y+5=0
6y=8-5=3
y=3:6=0,5
x=0,5+2=2,5

x=2y-2
3*(2y-2)-y+1=0
6y+6-y-1=0
5y=6-1=5
y=5:5=1
x=2*1-2=0

Հայաստանը քաղաքակրթական նոր մարտահրավերների առջև(XIII դ. կեսեր – XIV դ.).մոնղոլական արշավանքները

Մոնղոլները, զբաղված լինելով նվաճում­ներով ու կողոպուտով, սկզբնապես չէին միջամտում նվաճված երկրների ներքին կառավարմանը։ Այդուհետև, սակայն, մոնղոլական կայսրությունն անցավ այդ երկրների տնտեսական յուրացմանը։ Աստիճանաբար նվազեց տեղական կառավարիչների ինքնավարությունը: Հայաստանի վիճակն էլ ավելի բարդացավ, երբ մոնղոլներն անցան հարկային ծանր քաղաքականության, որն ուղեկցվում էր կամայականություններով և բռնություններով։ Ծանր էին հատկապես ռազմական հարկն ու զինվորներ տրամադրելու պարտականությունը։ Հարկային քաղաքականությունն ավելի կազմակերպված բնույթ ստացավ, երբ ստեղծվեց մոնղոլա-պարսկական պետությունը՝ Իլխանությունը։ Դրա կազմում ներառված էր նաև Հայաստանը։

Կարծում եմ, որ հնարավոր չէր այդպես պայքարել մոնղոլների դեմ, և հակառակը ավելի անկման գնալ։

Հայոց լեզու 27.09.2024

Ստուգել և քննարկել նախորդ աշխատանքը։

Ս․Մարկոսյանի 8-րդ դասարանի գրքից կատարել 106-109-րդ վարժությունները։

106.Փորձի´ր պարզել, թե ընդգծված ածականները ո՛ր խոսքի մասի իմաստով են գործածվել:

Անվերջ սպիտակը հոգնեցրել է, ուրիշ գույների եմ ուզում նայել:-գոյական
Կապույտը կբերեմ, դա քեզ շատ է սազում:-գոյական
Խոսում էր աշխարհի չարից  ու բարուց:-գոյական
Ավելի լավին  ու կատարյալին  է ձգտում:-ածական
Մեղավորները կանգնել էին գլխահակ ու ամոթահար:-գոյական
 Ամեն ինչ շատ լավ  ավարտվեց:-ածական
Շատ չար խոսեց, կարծես թե մեղադրում էր բոլորին:-ածական
Կանգնել ու մեղավոր ժպտում էր:-գոյական

107.Փորձի՛ր պարզել, թե ընդգծված մակբայները ո՛ր խոսքի մասի իմաստով են գործածվել:

Արագ վազքից շնչասպառ էր լինում:-ածական
Շուտափույթ որոշումը սխալ դուրս եկավ:-ածական
Դեմառդեմ  հանդիպումը շփոթեցրեց նրան:-ածական
Օրեցօր ուշացումը նոր դժվարություններ է ծնում:-ածական
Պահակի շարունակ  փոփոխությունը կասկածելի է թվում:-գոյական, բայ, բայ

108.Ընդգծված բառերը որտե՞ղ են գործածվել որպես կապ, որտե՞ղ` որպես այլ խոսքի մասեր (կապերն ընդգծի՛ր):

Առաջ նա բոլորովին չէր մտածում իր արարքների մասին:
 Որոշել էր ծովափ գնալուց առա ջ լողալ սովորել:
Մի անգամ էլ հետ նայեց, որ իրենց տունը գտնի արդեն մշուշով ծածկված գյուղում:
Մի հաստ բաճկոն էլ վրայից  հագավ, բայց էլի մրսում էր:
Սեղանի վրա  թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:
Վրան խոսել էին քրոջ երեսից:
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:

109.Պարզի՛ր, թե մեկ և մի բառերը ո´ր դեպքում են գործածվել որպես թվական, որտե՛ղ որպես անորոշ  դերանուն:

Յուրաքանչյուր համայնքից մի ներկայացուցիչ էր եկել:-անորոշ դերանուն
Խորշի լայնությունն ընդամենը մեկ մետր էր:-թվական
Մեկը լիներ, որ պատասխան տար կուտակված հարցերին:-անորոշ դերանուն
Մի պատմություն էր, որից ոչ մեկը գլուխ չէր հանում:-անորոշ դերանուն
Մի մարդ նրա ականջին էր հասցրել, որ նոր արշավախումբ են ուղարկում` կիսատ թողած պեղումները շարունակելու:-անորոշ դեանուն
Կյանքում ամեն ինչի հասել էր, բոլոր երազանքներն իրականացել էին, ու հիմա մի ցանկություն ուներ միայն:-թվական
Մեկն էլ ասում էր, թե հենց իր նախնին է կառուցել այդ կամուրջը:-անորոշ դերանուն

Մարդկանց բնավորության գծերը

Բոլոր մարդիկ ունեն բնավորության գծեր և ունեն իրենց բնավորրության տեսակը։ Բնավորության գծերը ձևավորում են մարդուն։ Ըստ խառնվածքի մարդիկ բաժանվում են չորս խմբի`սանգվինիկ,ֆլեգմատիկ,խոլերիկ ու մելանխոլիկ։
Սանգվինիկ — տաքարյուն.այս տիպին են պատկանում բարձր ակտիվություն ու ռեակտիվություն ունեցող մարդիկ ։ Նրանց բնորոշ է վառ արտահայտված դիմախաղը ու ակտիվ շարժումները։ Սանգվինիկները շատ եռանդուն են,միշտ ձգտում են նոր ասպարեզներում հադես գալ եվ ամենատարբեր իրավիճակներում չեն կորցնում իրենց հավասարակշռությունը: Նրանց համար միեւնույնն է այլոց կարծիքը:Միշտ գերադասում են ինքնուրույնություն ցուցաբերել,շատ հեշտ են շփման մեջ մտնում անծանոթ մարդկանց հետ։Նրանց հեշտությամբ կարելի է վստահել,նրանց վարքը շատ ճկուն է,իսկ մտավոր կարողությունները`բարձր։Այսպիսի բնավորության մարդիկ հեշտությամբ են կատարում այն աշխատանքները,որոնք պահանջում են մեծ պատասխանատվություն:Հիանալի մասնագետներ են կառավարմանն գործում։
Խոլերիկ-դյուրագրգիռ.խոլերիիները եւս չափազանց ակտիվ են,սակայն դժվար են զսպում իրենց հույզերը։Բռնկուն են,վարքի ճկունությունը բավական թույլ է,դրա հետ մեկտեղ համառ են միշտ ձգտում են հասնել իրենց նպատակներին։Նրանց բնորոշ է տրամադրության կտրուկ փոփոխությունը։Նրանց ավելի հեշտ է աշխատել այն ոլորտներում, որտեղ պահանջվում է ճարպկություն ու արագություն։
Ֆլեգմատիկ-սառնարյուն.արտաքնապես շատ հանգիստ են եվ հավասարակշռված։Նրանց դժվար է հավասարակշռությւնից հանել,քանի որ բավականին զուսպ են ,շատ դժվար են անցնում նոր աշխատանքի։Սիրում են կայունություն ու հաստատունություն։Արտակարգ իրավիճակներում դժվարությամբ են որոշումներ կայացնում։Նրանք օժտված են համբերատարությամբ,ինքնահսկողության մակարդակը բավականին բարձր է։ Դժվարությամբ են հարաբերություններ հաստատում մարդկանց հետ ։Նրանք հաճախ հետաձգում են առաջնային գործերը առանց հիմնավոր պատճառի։Ֆլեգմատիկները անփոխարիելի են մեծ համբերություն պահանջող գործերում։
Մելանխոլիկ-մելամաղձոտ.բնութագրվում է բարձր զգայնությամբ, ցանկացած աննշան ճնշում կարող է վիրավորել նրանց արժանապատվությանը։Նրանց բնորոշ է ցածր ձայնով խոսել,նրանք չեն կարող լավ ղեկավարներ լինել։Ակտիվ չեն,շուտ հոգնում են հատկապես միօրինակ աշխատանքից,վստահ չեն սեփական ուժերի վրա, դժվար են հաղթահարում խնդիրները ։Ընդհանրապես համարվում են թույլ խառնվածքի տեր մարդիկ։

Այս բոլոր գծերը կա ցանկացած մարդու մեջ, բայց բոլորից քիչ, ուղղակի կա մեկը որը գերակշռում է։ Բոլորն էլ իհարկե ունեն թե՛ լավ և թե վատ բնավորության գծեր։ Ահա այդ գծերից մի քանիսը

Դրական բնավորության գծեր
Ազնվություն – լինել ճշմարիտ, անկեղծ և շիտակ:
Բարություն – ուրիշների հանդեպ կարեկցանքի և վերաբերմունքի դրսևորում:
Հավատարմություն – հավատարիմ և աջակցող լինել ընկերներին, ընտանիքին կամ նպատակներին:
Կարեկցանք – հասկանալ և կիսել ուրիշների զգացմունքները:
Լավատեսություն – կյանքի նկատմամբ հուսադրող և դրական վերաբերմունք:
Բացասական բնավորության գծեր.
Անազնվություն – Խաբեբա կամ սուտ լինել:
Եսասիրություն – առաջնահերթություն տալ անձնական շահին, քան ուրիշների բարեկեցությունը:
Մեծամտություն – Ինքնագնահատման ուռճացված զգացում ունենալը:
Խանդ – ուրիշների հաջողության կամ առավելությունների հանդեպ նախանձի զգացում:
Ագրեսիվություն – փոխազդեցության մեջ ուժ կամ թշնամական վերաբերմունք:
Ծուլություն – խուսափում է աշխատանքից կամ ջանքից:


English 27.09.2024

Grammar: Past Continuous Tense
English in Mind, page 15
In Class
What is the greatest invention of the year?

  • An Immortal Battery. Oppo Zero-Power Tag.
  • The Most Powerful Computer. Hewlett Packard Enterprise Frontier Supercomputer.
  • A Scroll for Scrolling. Lenovo Rollable Laptop.
  • A More Plentiful Metal. Li-Metal lithium metal production process.
  • A New Global Perspective. …
  • Breaking Down Plastics. …
  • The Drive to Fly. …
  • 3D Modeling, Made Easy.

Translate into English
Մենք իններորդ դասարանցիներ ենք և սովորում ենք «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի ավագ դպրոցում: Մեր դպրոցը մեծ է և գեղեցիկ: Դասասենյակների պատերը թափանցիկ են (transparant): Մենք հաճախ ենք ճամփորդում: Դպրոցն ունի մարզասրահներ, գրադարան, ընթերցասրահ, համերգասրահներ (concert halls): Մենք շատ հետաքրքրություններ ունեք: Մենք սիրում ենք սպորտ, պար, երաժշտություն, լեզուներ: Մեզնից ոմանք հաճախում են պարի դասերի, մյուսները՝ նկարչության կամ դաշնամուրի: Մենք բոլորս սիրում ենք երգել և պարել ժողովրդական և ժամանակակից երգեր և պարեր: Մենք սովորում ենք տարբեր լեզուներ՝ հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն, ֆրանսերեն, իտալերեն, իսպաներեն, թուրքերեն և այլն: Մենք պարապում ենք տարբեր մարզաձևեր` (go in for …) ֆուտբոլ, կարատե և այլն: Մեզնից ոմանք հաճույքի համար են պարապում, մյուսներն ուզում են դառնալ պրոֆեսիոնալ մարզիկներ: Մենք սիրում ենք համակարգչային և սեղանի խաղեր:

Translate version

We are ninth graders and study at the high school of the “Mkhitar Sebasatsi” educational complex. Our school is big and beautiful. The walls of the classrooms are transparant. We travel often. The school has gymnasiums, library, reading room, concert halls. We have many interests. We love sports, dance, music, languages. Some of us take dance lessons, others take painting or piano lessons. We all love to sing and dance folk and modern songs and dances. We study different languages: Armenian, Russian, English, French, Italian, Spanish, Turkish and other. We go in for different sports: football, karate, and other. Some of us train for fun, others want to become professional athletes. We love computer and board games.

Проверка знаний. 8 класс.

Задания 1. Прочитайте текст и дайте ответы на вопросы:

Этим летом мне довелось ехать в поезде вместе с мальчиком лет двенадцати и его мамой. Он сидел, уткнувшись в книгу, и увлечённо читал «Тараса Бульбу» Гоголя. – Мой сын прямо-таки глотает книги, – сказала женщина. – В отличие от многих его сверстников, он очень начитанный.

Я поинтересовалась, книги каких авторов он читал, и паренёк вытащил из рюкзака блокнот с длинным списком произведений русских и зарубежных классиков и современных писателей. Я обрадовалась: значит, и среди современных подростков встречаются книгочеи! – Мы в классе соревнуемся, кто за лето больше книг прочтёт, – сообщил он. – Я в прошлом году был первым.

У меня на коленях лежал томик Льва Николаевича Толстого, раскрытый на страницах повести «Хаджи-Мурат», и я углубилась в чтение. – А вы за сколько минут страницу прочитываете? – вдруг услышала я голос паренька. – Не заметила… не считала! – А я заметил: пока вы пятнадцать страниц прочитали, я уже двадцать три успел! – Да зачем ты торопишься? Не торопись, вдумывайся в то, что читаешь, иначе пропустишь что-нибудь важное. – Важное-то я не пропущу, – ответил он самоуверенно. – Я только описания природы пропускаю, всякие там облака, цветочки-лепесточки.

Поезд уже подходил к станции, а мне так хотелось поговорить с юным попутчиком. «А ведь читать-то ты, дружок, не умеешь, – хотела я сказать ему. – Из книги берёшь самую малость, только цепочку событий. А книга готова дать тебе бесценный клад мыслей и чувств, научит тебя читать не только строки, но и между строк…» И пока мне думалось, что этих слов он вовсе не поймёт, пока я сердилась сама на себя, решая, как бы мне растревожить этого самоуверенного мальчишку, поезд стал замедлять ход.

Мать мальчика, обращаясь ко мне, восхищённо сказала: – Вы только взгляните! Он уже проглотил книгу! И тут я, наверное, обидела её. – Вы заблуждаетесь, – ответила я. – Он вовсе не умеет читать.

Вопросы:

1.Что сказала его мама о его увлечении чтением?

Мама мальчика сказала, что её сын очень начитанный и буквально “глотает” книги, что отличает его от многих сверстников.

2.Что хочет сказать рассказчица мальчику о чтении и восприятии книг?

Рассказчица хочет сказать мальчику, что он не умеет по-настоящему читать, потому что фокусируется только на цепочке событий, пропуская описания природы и, вероятно, более глубокие мысли и чувства, которые автор вкладывает в текст. Она считает, что читать нужно вдумчиво, улавливая не только явные, но и скрытые смыслы, и что чтение не должно быть гонкой.

3.Какие темы и чувства, по мнению рассказчицы, можно извлечь из книг?

По мнению рассказчицы, из книг можно извлечь не только события, но и бесценный клад мыслей и чувств. Книги учат читать “между строк”, помогая лучше понять человеческую природу, эмоции, внутренние переживания, а также видеть красоту окружающего мира.

Задание 2. Вставьте пропущенные буквы и подберите проверочные слова.

  1. Вoзить – _________________________
  2. Починить – _______________________
  3. Брeдить – ________________________
  4. Хoдить – _________________________
  5. Хaлмы – _________________________
  6. Стoлбы – _________________________
  7. Весы – ___________________________
  8. Дома – ___________________________

Задание 3. Напиши словами цифры.

1527, 2500, 1933, 2024, 1812

одна тысяча пятьсот двадцать семь
две тысячи пятьсот
одна тысяча девятьсот тридцать три
две тысячи двадцать четыре
одна тысяча восемьсот двенадцать

Задание 4. Напишите альтернативный конец истории, в котором мальчик по-другому реагирует на замечания рассказчицы о чтении. Как это меняет их взаимодействие?

И тут мальчик вдруг посмотрел на меня серьёзнее, чем прежде. В его глазах промелькнуло что-то вроде удивления, а может, даже легкой обиды. Он несколько секунд молчал, будто переваривая мои слова. Затем вздохнул и, уже без былой самоуверенности, спросил:

– А как нужно читать, чтобы «уметь»? Я ведь всегда думал, что если книгу прочитал, значит, всё понял.

Я почувствовала неожиданную искренность в его вопросе. Этот мальчишка, оказывается, был не так уж самоуверен, как казалось. Я улыбнулась и мягко ответила:

– Чтение — это не гонка, понимаешь? Это возможность почувствовать мир книги. Иногда самое важное скрыто не в событиях, а в том, что окружает их. Описания природы, которые ты пропускаешь, могут многое сказать о настроении героев, о мире, который хочет передать автор. Попробуй вдуматься в каждую строчку, прочувствовать её. Тогда ты откроешь для себя совсем другой мир.

Мальчик нахмурился, потом снова взглянул на меня, уже с интересом.

– Вы хотите сказать, что, если я пропускаю описания, то как будто недочитываю книгу?

– Именно. Попробуй не торопиться. Книга — это не только сюжет. Это и мысли, и чувства, и атмосфера. Без них она будет неполной.

Он кивнул, подумав, а потом неожиданно улыбнулся:

– А можно попробовать. Я ведь не знал, что так можно! Спасибо, – добавил он, и его глаза загорелись новым интересом.

Когда поезд остановился, я вышла на перрон с лёгким сердцем. Этот разговор изменил что-то важное в нашем взаимодействии. Вместо того чтобы упрекать его за спешку и поверхностное чтение, я дала ему ключ к более глубокому восприятию книг. И теперь он, возможно, увидит в литературе больше, чем просто набор событий. А, может, и научится наслаждаться теми самыми “облаками и цветочками”, которые, как оказалось, не так уж и бесполезны.